Đình Công Là Gì? Trường Hợp Người Lao Động Có Quyền Đình Công

Trong quan hệ lao động, tranh chấp giữa người lao động và người sử dụng lao động là điều khó tránh khỏi. Khi các biện pháp thương lượng, hòa giải hoặc giải quyết tranh chấp không đạt kết quả, đình công có thể được xem là biện pháp cuối cùng để bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của tập thể người lao động.

Vậy đình công là gì? Người lao động được quyền đình công trong những trường hợp nào? Cùng Lawkey tìm hiểu qua bài viết dưới đây. 

Đình công là gì

Tìm hiểu về đình công

Khái niệm đình công

Căn cứ tại Điều 198 Bộ luật Lao động 2019 quy định: “Đình công là sự ngừng việc tạm thời, tự nguyện và có tổ chức của người lao động nhằm đạt được yêu cầu trong quá trình giải quyết tranh chấp lao động và do tổ chức đại diện người lao động có quyền thương lượng tập thể là một bên tranh chấp lao động tập thể tổ chức và lãnh đạo”

Để được coi là đình công hợp pháp, hoạt động này phải đáp ứng các đặc điểm sau:

– Là sự ngừng việc mang tính tạm thời

– Được thực hiện trên cơ sở tự nguyện của người lao động

– Có sự tham gia của một tập thể người lao động

– Nhằm đạt được các yêu cầu trong quá trình giải quyết tranh chấp lao động

– Do tổ chức đại diện người lao động có quyền thương lượng tập thể tổ chức và lãnh đạo

Như vậy, không phải mọi hành vi ngừng việc của người lao động đều được coi là đình công theo quy định của pháp luật. Việc tự ý nghỉ việc hàng loạt hoặc ngừng việc không đúng trình tự có thể bị xem là đình công trái pháp luật.

Ý nghĩa của quyền đình công

Quyền đình công là một trong những quyền cơ bản của người lao động được pháp luật ghi nhận nhằm bảo vệ lợi ích hợp pháp của tập thể lao động.

Thông qua đình công, người lao động có thể:

– Thể hiện ý chí và nguyện vọng tập thể

– Yêu cầu người sử dụng lao động giải quyết các quyền lợi chính đáng

– Tạo cơ chế cân bằng trong quan hệ lao động

– Góp phần thúc đẩy đối thoại và thương lượng giữa các bên

Tuy nhiên, để bảo đảm trật tự sản xuất kinh doanh và quyền lợi của các bên liên quan, pháp luật quy định chặt chẽ về điều kiện và trình tự tiến hành đình công.

Trường hợp người lao động có quyền đình công

Căn cứ tại Điều 199 Bộ luật Lao động 2019 quy định tổ chức đại diện người lao động là bên tranh chấp lao động tập thể về lợi ích có quyền tiến hành thủ tục đình công trong các trường hợp sau:

Hòa giải không thành hoặc hòa giải viên lao động không tiến hành hòa giải

– Tổ chức đại diện người lao động có quyền đình công khi:

• Hòa giải viên lao động đã tiến hành hòa giải nhưng các bên không đạt được thỏa thuận
• Hết thời hạn hòa giải theo quy định của pháp luật nhưng hòa giải viên lao động không tiến hành hòa giải.

Trong trường hợp này, tranh chấp lao động tập thể vẫn chưa được giải quyết và người lao động có thể tiếp tục thực hiện các bước tiếp theo để tiến hành đình công theo quy định.

Ban trọng tài lao động không được thành lập hoặc không giải quyết tranh chấp

– Người lao động có quyền đình công khi xảy ra một trong các trường hợp sau:

• Ban trọng tài lao động không được thành lập
• Ban trọng tài lao động được thành lập nhưng không ban hành quyết định giải quyết tranh chấp
• Người sử dụng lao động không thực hiện quyết định giải quyết tranh chấp của Ban trọng tài lao động

Quy định này nhằm bảo đảm quyền lợi của người lao động khi các cơ chế giải quyết tranh chấp lao động không phát huy hiệu quả hoặc không được thực hiện trên thực tế.

Ai có quyền tổ chức và lãnh đạo đình công

Một điểm cần lưu ý là người lao động không được tự ý phát động đình công.

Theo quy định của Bộ luật Lao động 2019, chỉ tổ chức đại diện người lao động có quyền thương lượng tập thể và là một bên trong tranh chấp lao động tập thể mới có quyền tổ chức và lãnh đạo đình công.

Điều này giúp bảo đảm hoạt động đình công được thực hiện có tổ chức, đúng trình tự và hạn chế các hành vi gây mất an ninh, trật tự tại doanh nghiệp.

Doanh nghiệp cần làm gì để hạn chế nguy cơ đình công

Để hạn chế phát sinh đình công, doanh nghiệp nên:

– Xây dựng môi trường làm việc minh bạch và công bằng

– Thực hiện đầy đủ các nghĩa vụ về tiền lương, bảo hiểm và phúc lợi

– Tăng cường đối thoại định kỳ với người lao động

– Thiết lập cơ chế tiếp nhận và giải quyết khiếu nại nội bộ

– Chủ động thương lượng khi phát sinh tranh chấp lao động tập thể

Việc giải quyết kịp thời các vướng mắc trong quan hệ lao động sẽ giúp doanh nghiệp duy trì hoạt động sản xuất kinh doanh ổn định và giảm thiểu rủi ro pháp lý.

Xem thêm: 07 Hành Vi Bị Nghiêm Cấm Trong Lĩnh Vực Lao Động 

Đình công là quyền của người lao động được pháp luật ghi nhận nhằm bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp trong quá trình giải quyết tranh chấp lao động tập thể. Tuy nhiên, quyền này chỉ được thực hiện khi đáp ứng đầy đủ các điều kiện theo quy định của Bộ luật Lao động 2019 và phải do tổ chức đại diện người lao động có thẩm quyền tổ chức, lãnh đạo.

Doanh nghiệp cần nắm rõ các quy định về đình công để chủ động phòng ngừa tranh chấp, đồng thời xây dựng quan hệ lao động hài hòa, ổn định và bền vững. Trường hợp cần tư vấn về tranh chấp lao động, thương lượng tập thể hoặc thủ tục đình công, hãy liên hệ với Lawkey để được luật sư hoặc chuyên gia pháp lý tư vấn và hỗ trợ kịp thời.