Hợp đồng thương mại và những lỗi thường gặp khi soạn hợp đồng thương mại

Hợp đồng thương mại, những lỗi thường gặp khi soạn hợp đồng thương mại và những điều cần lưu ý để tránh soạn sai hợp đồng thương mại

Hợp đồng thương mại, đặc điểm của hợp đồng thương mại

Vậy hợp đồng thương mại là gì, cùng lawkey tìm hiểu sau đây:

Hợp đồng thương mại là gì

Căn cứ tại Khoản 1 Điều 3 Luật Thương Mại 2005: “Hoạt động thương mại là hoạt động nhằm mục đích sinh lợi, bao gồm mua bán hàng hoá, cung ứng dịch vụ, đầu tư, xúc tiến thương mại và các hoạt động nhằm mục đích sinh lợi khác”

Quy định này cho thấy pháp luật xác định hoạt động thương mại theo tiêu chí mục đích lợi nhuận và phạm vi mở, qua đó bao quát nhiều loại hình giao dịch phát sinh trong thực tiễn kinh doanh. Điều này có ý nghĩa quan trọng trong việc xác định giao dịch nào thuộc phạm vi điều chỉnh của Luật Thương mại, đặc biệt là trong quá trình giao kết và thực hiện hợp đồng thương mại.

Đặc điểm của hợp đồng thương mại

Thứ nhất, hợp đồng thương mại mang mục đích sinh lợi, các bên tham gia đều hướng đến lợi nhuận từ hoạt động kinh doanh.

Thứ hai, chủ thể của hợp đồng chủ yếu là thương nhân hoặc ít nhất một bên là thương nhân, thể hiện tính chuyên nghiệp trong giao dịch.

Thứ ba, nội dung hợp đồng gắn liền với hoạt động thương mại như mua bán hàng hóa, cung ứng dịch vụ, đầu tư,… nên thường có tính phức tạp và yêu cầu chặt chẽ.

Thứ tư, hợp đồng thương mại đề cao nguyên tắc tự do thỏa thuận, cho phép các bên linh hoạt xây dựng điều khoản phù hợp với nhu cầu thực tế.

Thứ năm, hợp đồng thường có giá trị lớn, tiềm ẩn nhiều rủi ro pháp lý, đòi hỏi sự cẩn trọng trong soạn thảo.

Xem thêm: Phân biệt hợp đồng thương mại và hợp đồng dân sự

Những lỗi thường gặp khi soạn thảo hợp đồng thương mại

Sau đây là những lỗi thường gặp

Xác định sai chủ thể ký kết hợp đồng

Một trong những lỗi thường gặp là việc xác định không đúng tư cách pháp lý của các bên hoặc để người không có thẩm quyền đại diện ký kết hợp đồng.

Nếu hợp đồng được ký bởi người không có thẩm quyền, giao dịch có thể bị tuyên vô hiệu, kéo theo nhiều hệ quả pháp lý bất lợi.

Nội dung hợp đồng không đầy đủ, thiếu rõ ràng

Nhiều hợp đồng không quy định đầy đủ các điều khoản cơ bản như đối tượng, giá cả, thời hạn thực hiện hoặc quyền và nghĩa vụ của các bên. Bên cạnh đó, việc sử dụng ngôn ngữ thiếu chính xác, mơ hồ cũng khiến hợp đồng dễ bị hiểu sai.

Thỏa thuận trái quy định pháp luật

Một số hợp đồng có nội dung vi phạm điều cấm của pháp luật hoặc trái đạo đức xã hội. Đây là lỗi nghiêm trọng vì theo quy định của pháp luật dân sự, những hợp đồng như vậy sẽ không được công nhận hiệu lực.

Không tuân thủ quy định về hình thức hợp đồng

Trong một số trường hợp, pháp luật yêu cầu hợp đồng phải được lập thành văn bản, có công chứng hoặc chứng thực. Tuy nhiên, nhiều doanh nghiệp vẫn bỏ qua yêu cầu này.

Theo Điều 119 Bộ luật Dân sự 2015, việc không tuân thủ đúng hình thức có thể khiến hợp đồng không có giá trị pháp lý, đặc biệt trong các giao dịch quan trọng.

Thiếu các điều khoản về rủi ro và trách nhiệm

Không ít hợp đồng bỏ qua các điều khoản quan trọng như phạt vi phạm, bồi thường thiệt hại hoặc sự kiện bất khả kháng. Đây là những nội dung có vai trò bảo vệ quyền lợi của các bên khi xảy ra sự cố.

Điều khoản thanh toán thiếu chặt chẽ

Một số hợp đồng không quy định rõ ràng về thời hạn thanh toán, phương thức thanh toán hoặc các chi phí liên quan. Điều này dễ dẫn đến tranh chấp về tài chính trong quá trình thực hiện hợp đồng.

Do đó, các điều khoản về thanh toán cần được xây dựng cụ thể, minh bạch để đảm bảo quyền lợi của các bên.

Không quy định cơ chế giải quyết tranh chấp

Việc không xác định rõ cơ quan giải quyết tranh chấp (Tòa án hoặc Trọng tài) là một thiếu sót phổ biến. Khi tranh chấp phát sinh, các bên sẽ mất nhiều thời gian để xác định thẩm quyền giải quyết.

Lưu ý để phòng tránh lỗi sai soạn thảo hợp đồng

Sau đây là 3 lưu ý để tránh lỗi sai trong soạn thảo hợp đồng

Xây dựng quy trình rà soát hợp đồng nội bộ

Doanh nghiệp nên thiết lập quy trình kiểm tra hợp đồng trước khi ký kết nhằm hạn chế tối đa sai sót. Thông thường, quy trình gồm 3 bước:

– Bộ phận nghiệp vụ soạn thảo dự thảo hợp đồng;

– Bộ phận pháp chế hoặc luật sư nội bộ rà soát về tính pháp lý, tính khả thi và độ rõ ràng;

– Người có thẩm quyền xem xét và ký kết. Quy trình này giúp kiểm soát rủi ro ngay từ đầu.

Sử dụng dịch vụ luật sư hợp đồng chuyên nghiệp

Việc sử dụng luật sư giúp doanh nghiệp không chỉ phát hiện lỗi soạn thảo mà còn chủ động phòng ngừa rủi ro pháp lý. Luật sư có thể nhận diện các điều khoản bất lợi, đề xuất bổ sung các điều khoản quan trọng như phạt vi phạm, bồi thường, bất khả kháng, đồng thời tư vấn lựa chọn phương thức giải quyết tranh chấp phù hợp với từng loại hợp đồng.

Thường xuyên cập nhật mẫu hợp đồng

Doanh nghiệp cần định kỳ rà soát và cập nhật mẫu hợp đồng để phù hợp với quy định pháp luật mới và thực tiễn hoạt động.

Việc cập nhật nên thực hiện khoảng 6–12 tháng/lần, kết hợp kiểm tra các thay đổi pháp lý và điều chỉnh nội dung hợp đồng theo đặc thù ngành nghề.

Xem thêm: Những lưu ý pháp lý trong hợp đồng nhượng quyền thương mại

Hợp đồng thương mại không chỉ ghi nhận thỏa thuận mà còn là công cụ pháp lý bảo vệ doanh nghiệp. Tuy nhiên, sai sót trong soạn thảo có thể dẫn đến tranh chấp hoặc làm hợp đồng mất hiệu lực. Vì vậy, doanh nghiệp cần nâng cao kỹ năng soạn thảo, xây dựng quy trình kiểm soát và cập nhật pháp luật thường xuyên, đồng thời cân nhắc sử dụng tư vấn pháp lý để hạn chế rủi ro.

Một hợp đồng thương mại được soạn thảo chặt chẽ không chỉ giúp giao dịch diễn ra thuận lợi mà còn là “lá chắn pháp lý” bảo vệ doanh nghiệp trước mọi rủi ro. Nếu bạn chưa chắc chắn về tính pháp lý của hợp đồng, đừng ngần ngại liên hệ với  Lawkey để được tư vấn và hỗ trợ kịp thời.